Page 9 - KGV 2023

III.

Gayrisafi hasılata dâhil

olan unsurlar ve

elde etme

A. Gayrisafi hasılat ve kiranın tahsil edilmesi Beyan sırasında 162.000 TL tutarındaki toplam gayrisafi
hasılattan, 2023 yılı için geçerli olan 21.000 TL’lik istisna
Gayrisafi hasılat, GVK’nın 70. maddesinde sayılan mal ve tutarı ile giderler düşülecek, kalan tutar, 2023 yılına ilişkin
hakların kiraya verilmesinden, bir takvim yılı içinde, o yıla veya gelir vergisi beyannamesi ile 2024/Mart ayının sonuna kadar
geçmiş yıllara ilişkin olarak, nakit veya aynî olarak tahsil edilen beyan edilerek hesaplanan vergi iki taksitte ödenecektir.
kira bedellerini ifade eder. Gayrimenkul sermaye iradında
gelirin elde edilmesinde “tahsilat esası” benimsenmiştir. Bu C. Peşin tahsil edilen kiralar
esas uyarınca, kira gelirlerinin vergiye tabi olabilmesi için
mutlaka tahsil edilmiş olması gerekmektedir. Gelecek yıllara ait olup peşin tahsil edilen kiralar ilgili oldukları
yılın/yılların geliri olarak dikkate alınır. Bu nedenle bu tutarlar
Buna göre gayrimenkulünü kiraya verenin; tahsil edildikleri yılın gayrisafi hasılatına dâhil edilmezler.
➢➢• ➢Bilgisine girmiş olması kaydıyla, bu kişi adına, bankaya, Ancak bu uygulamanın iki istisnası vardır. Ölüm veya
kamu müessesesine, icra dairesine, notere veya postaya para memleketi terk halinde peşin tahsil edilen kiraların da söz
yatırılması, konusu olayların meydana geldiği yılın geliri olarak beyan
edilip, vergilendirilmesi gerekmektedir.
➢• Kira alacağının, kiracının talebi doğrultusunda başka bir
kişiye devredilmesi veya kiracıya olan borçla takas edilmesi, Örnek

hallerinde kira geliri tahsil edilmiş sayılmaktadır. (B), sahip olduğu gayrimenkulü 2023 yılının başında aylık
10.000 TL’den kiraya vermiş ve kiracıdan 2 yıllık kirayı 2 Ocak
B. Geçmiş yıllara ilişkin olarak tahsil edilen kiralar 2023 günü peşin olarak tahsil etmiştir.

Kira gelirlerinde elde etme “tahsil esası”na bağlanmış Bu durumda 120.000 TL (10.000 x 12) 2023 yılının, 120.000
olduğu için, herhangi bir sebeple tahsil edilmemiş olan kira TL ise 2024 yılının hasılatı kabul edilecektir. Ancak (B)’nin
bedelleri yıllık gelir vergisi beyannamesi ile beyan edilmez. Bu 2023 yılı içerisinde ölmesi veya memleketi terk etmesi halinde,
kiraların sonraki yıllarda tahsil edilmesi durumunda, tahsilatın tahsil ettiği kira bedelinin tümü (240.000 TL) 2023 yılının
gerçekleştiği yılın gelirine dâhil edilmesi gerekmektedir. hasılatı sayılacaktır.
Örnek D. Döviz cinsinden tahsil edilen kiralar

Ücretli çalışan biri tarafından kiraya verilen bir konuttan 2023 Kira bedelinin yabancı para cinsinden belirlendiği durumlarda,
yılında 162.000 TL kira tahsilatı yapılmıştır. Tahsil edilen bu gayrisafi hasılat, bedelin tahsil edildiği tarihte geçerli olan
tutarın; T.C. Merkez Bankası döviz alış kuru kullanılmak suretiyle Türk
• 90.000 TL’si 2023 yılına, lirasına çevrilerek hesaplanır.

➢• 72.000 TL’si ise 2022 yılına, Örnek
ilişkindir. Bir başka deyişle, kiracı 2022 yılında ödemediği kirayı 2023/Mart ayının başında kiraya verilen bir gayrimenkulden,
da 2023 yılında ödemiştir. ilk kira bedeli olarak 2.000 ABD Doları, 1 Mart 2023’de tahsil
edilmiştir. Tahsil tarihindeki Merkez Bankası döviz alış kuru 1
2022 yılında kiralar tahsil edilemediği için, 72.000 TL’lik ABD Doları = 18,8647 TL’dir.
kiranın 2022 yılında beyan edilmesi söz konusu değildir.
Buna göre mart ayında elde edilen kira bedelinin TL karşılığı
Diğer taraftan tahsil edildiği yılın gayrisafi hasılat tutarına 37.729,40 TL (2.000 x 18,8647) olarak hesaplanacaktır.
önceki yıllara ilişkin olarak tahsil edilen tutarların da dâhil
edilmesi gerekmektedir. Buna göre 2022 ve 2023 yılına E. Aynî olarak tahsil edilen kiralar
ilişkin olarak 2023 yılında tahsil edilen toplam 162.000 TL
tutarındaki kira bedeli, 2023 yılına ilişkin beyanname ile beyan Bazı durumlarda kira bedelinin nakit olarak değil de ayın (TDK:
edilecektir. nesne) olarak tahsil edildiği görülmektedir. Aynî olarak tahsil
edilen kiraların beyanında dikkate alınacak tutarın, Vergi Usul
Kanunu’nun “emsal bedel”e ilişkin düzenlemeleri kapsamında
tespit edilmesi gerekmektedir.

• Kira Gelirlerinin Vergilendirilmesi 2023 9 |