Page 20 - EY-VG_Ekim_2023_v3

Çalışma Hayatında Gündem
Dr. Hakkı Demirci

Sosyal güvenlikte son gelişmeler

Eylül ayında sosyal güvenlik alanında yaşanan önemli gelişmeler şu şekildedir:

1. Sosyal güvenlik destek primi işveren hissesi beş puanlık prim
indirimi uygulaması

1.1. EYT’liler için uygulama

Bilindiği üzere 5510/81/-ı maddesi gereğince; 4/a kapsamındaki sigortalıları çalıştıran
özel sektör işverenlerinin ödemiş oldukları MYO sigortası primlerinin işveren hissesine
tekabül eden kısmının 5 puanlık kısmı belli şartlarla hazinece karşılanmaktadır. Emekli
olduktan sonra SGDP ile çalışanlar bakımından bu teşvik söz konusu değildir.

EYT düzenlemesi ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'na
geçici 95’inci madde eklenmiş, söz konusu madde kapsamında EYT’den emekli olarak
tekrar 30 gün içinde aynı işyerinde istihdam edilecekler için de 5 puanlık prim teşviki
başlatılmıştır. Ancak uygulamada 8.9.1999 tarihinden önce işe girişi olup emekliliği
hak eden tüm çalışanlar için 15510 teşviki tanımlanmıştır. SGK tarafından yayımlanan
son Genel yazıda; sigortalılık süresi ve prim gün sayısını tamamlamasına rağmen
sadece yaşı bekleyenler kişiler yönünden (5510/geçici 95’inci madde kapsamında
emekli olanlar) söz konusu teşvikin mümkün olduğunu, bu kapsamında olmayan kişiler
bakımından haksız faydalandırılan teşviklerin faizi ile geri alınacağını belirtilmiştir.

Uygulamanın detaylarını tekrar izah edecek olur isek; 2023/19 sayılı SGK Genelgesi ile
de söz konusu teşvikin esasları açıklanmıştır.

Buna göre;

• 03.03.2023 tarihi ve sonrasında yaşlılık veya emekli aylığı talebi nedeniyle
sigortalının işten ayrılış bildirgesinin "8-Emeklilik (Yaşlılık) veya Toptan Ödeme" işten
çıkış kodundan düzenlenerek Kuruma gönderilmesi ve sigortalının işten ayrılış tarihini
takip eden 30 gün içerisinde aynı işyerinden sosyal güvenlik destek primine tabi
çalışmaya başlaması,

• Sigortalının 03.03.2023 tarihi ve sonrasında yaşlılık veya emekli aylığı talebinde
bulunması ve bu talebe istinaden sigortalıya 15510 sayılı Kanun'un geçici 95’inci
maddesi kapsamında ilk defa yaşlılık veya emekli aylığı bağlanması,
• İşyerinin özel sektör işverenine ait olması,
• Aylık prim ve hizmet belgesinin/muhtasar ve prim hizmet beyannamesinin yasal
süresi içinde verilmesi
• Tahakkuk eden primlerin yasal süresi içinde ödenmesi
• İşverenin Türkiye geneli yasal ödeme süresi geçmiş sigorta primi, işsizlik sigortası
primi, idari para cezası ile bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borçlarının
bulunmaması, borçlarının çeşitli kanunlar gereğince yapılandırılmış veya 6183 sayılı
Kanun'un 48’inci maddesine istinaden tecil ve taksitlendirilmiş olması
• Çalıştırdığı kişileri sigortalı olarak bildirmediği veya bildirdiği sigortalıları fiilen
çalıştırmadığı yönünde herhangi bir tespitin bulunmaması gerekir.

20 Ekim 2023